Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε χθες την επικαιροποίηση των κανόνων σχετικά με τον συντονισμό της ασφαλούς και ελεύθερης κυκλοφορίας στην ΕΕ, που έχουν τεθεί σε εφαρμογή για την αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19.
Οι κυριότερες επικαιροποιήσεις που προτείνει η Επιτροπή για την κοινή προσέγγιση στα ταξιδιωτικά μέτρα εντός της ΕΕ είναι οι εξής:
- Εστίαση σε μια «ανθρωποκεντρική» προσέγγιση: Κανένας άνθρωπος που διαθέτει έγκυρο ενωσιακό ψηφιακό πιστοποιητικό COVID δεν θα πρέπει καταρχήν να υπόκειται σε πρόσθετους περιορισμούς, όπως π.χ. εξέταση ή καραντίνα, ανεξάρτητα από τον τόπο αναχώρησής του στην ΕΕ. Όσοι δεν διαθέτουν ενωσιακό ψηφιακό πιστοποιητικό COVID ενδέχεται να υποχρεωθούν να υποβληθούν σε εξέταση είτε πριν είτε μετά την άφιξη.
- Τυποποιημένη διάρκεια ισχύος των πιστοποιητικών εμβολιασμού: Για να αποφευχθούν οι ετερογενείς και ανατρεπτικές προσεγγίσεις, η Επιτροπή προτείνει μια τυποποιημένη περίοδο αποδοχής 9 μηνών για τα πιστοποιητικά εμβολιασμού που εκδίδονται μετά την ολοκλήρωση της αρχικής σειράς εμβολιασμού. Η περίοδος των 9 μηνών λαμβάνει υπόψη την καθοδήγηση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) σχετικά με τη χορήγηση αναμνηστικών δόσεων μετά από 6 μήνες και προβλέπει πρόσθετη περίοδο 3 μηνών για να διασφαλιστεί ότι οι εθνικές εκστρατείες εμβολιασμού μπορούν να προσαρμοστούν και οι πολίτες μπορούν να έχουν πρόσβαση σε αναμνηστικές δόσεις. Αυτό σημαίνει ότι, όσον αφορά τα ταξίδια, τα κράτη μέλη δεν θα μπορούν να αρνούνται τα πιστοποιητικά εμβολιασμού που έχουν εκδοθεί λιγότερο από 9 μήνες μετά τη χορήγηση της τελευταίας δόσης του αρχικού εμβολιασμού. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν αμέσως όλα τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσουν την πρόσβαση στον εμβολιασμό για τις πληθυσμιακές ομάδες των οποίων τα πιστοποιητικά εμβολιασμού που είχαν ήδη εκδοθεί προσεγγίζουν το όριο των 9 μηνών.
- Αναμνηστικές δόσεις: Προς το παρόν, δεν υπάρχουν μελέτες που να εξετάζουν συγκεκριμένα την αποτελεσματικότητα των αναμνηστικών δόσεων κατά τη μετάδοση της νόσου COVID-19 και, ως εκ τούτου, δεν είναι δυνατόν να καθοριστεί περίοδος αποδοχής για τις αναμνηστικές δόσεις. Ωστόσο, με βάση τα δεδομένα που ανακύπτουν, αναμένεται ότι η προστασία από τις αναμνηστικές δόσεις θα διαρκεί περισσότερο από εκείνη που προκύπτει από τον αρχικό εμβολιασμό. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί στενά τα νέα επιστημονικά στοιχεία που ανακύπτουν σχετικά με το θέμα αυτό. Με βάση τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία, η Επιτροπή μπορεί, εάν χρειαστεί, να προτείνει κατάλληλη περίοδο αποδοχής και για τα πιστοποιητικά εμβολιασμού που εκδίδονται μετά τη χορήγηση αναμνηστικής δόσης.
- Ο χρωματικά κωδικοποιημένος χάρτης της ΕΕ προσαρμόζεται: οι αριθμοί νέων κρουσμάτων συνδυάζονται με το ποσοστό εμβολιαστικής κάλυψης κάθε περιφέρειας. Ο χάρτης θα προορίζεται κυρίως για ενημέρωση, αλλά θα εξυπηρετεί επίσης τον συντονισμό για περιοχές με ιδιαίτερα χαμηλό (πράσινο) ή ιδιαίτερα υψηλό (σκούρο κόκκινο) επίπεδο μετάδοσης του ιού. Για τις περιοχές αυτές θα ισχύουν ειδικοί κανόνες κατά παρέκκλιση από την «ανθρωποκεντρική» προσέγγιση. Για τους ταξιδιώτες από «πράσινες» περιοχές δεν θα πρέπει να ισχύουν περιορισμοί. Τα ταξίδια από και προς «σκούρες κόκκινες» περιοχές θα πρέπει να αποφεύγονται λόγω του μεγάλου αριθμού νέων λοιμώξεων, ενώ όσοι δεν έχουν ούτε εμβολιαστεί ούτε αναρρώσει από τη νόσο θα πρέπει να υποβάλλονται σε εξέταση πριν από την αναχώρηση και σε καραντίνα (με ειδικούς κανόνες για όσους πραγματοποιούν αναγκαία ταξίδια και για τα παιδιά ηλικίας κάτω των 12 ετών).
- Εξαιρέσεις για ορισμένα ταξιδιωτικά μέτρα: θα πρέπει να ισχύουν για διασυνοριακούς εργαζομένους, παιδιά ηλικίας κάτω των 12 ετών και ανθρώπους που πραγματοποιούν αναγκαία ταξίδια. Ο κατάλογος πραγματοποιούν αναγκαία ταξίδια θα πρέπει να περιοριστεί, καθώς πολλοί ταξιδιώτες που περιλαμβάνονται στον υφιστάμενο κατάλογο έχουν προλάβει εντωμεταξύ να εμβολιαστούν.
- Απλουστευμένη διαδικασία «φρένου έκτακτης ανάγκης»: Η διαδικασία έκτακτης ανάγκης που αποσκοπεί στην καθυστέρηση της εξάπλωσης τυχόν νέων παραλλαγών της νόσου COVID-19 ή την αντιμετώπιση ιδιαίτερα σοβαρών καταστάσεων θα πρέπει να απλουστευτεί και να γίνει πιο λειτουργική. Θα συνίσταται σε μια κοινοποίηση από ένα κράτος μέλος προς την Επιτροπή και το Συμβούλιο και μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης στο πλαίσιο της Ολοκληρωμένης Πολιτικής Αντιμετώπισης Κρίσεων (IPCR) του Συμβουλίου.
Προκειμένου να δοθεί επαρκής χρόνος για την εφαρμογή της συντονισμένης προσέγγισης, η Επιτροπή προτείνει οι εν λόγω επικαιροποιήσεις να εφαρμοστούν από τις 10 Ιανουαρίου 2022.
